ผนังเซลล์ของยีสต์ สามารถแบ่งได้เป็น 2 ส่วนหลักๆ ได้แก่ ผนังเซลล์ และเซลล์เมมเบรน โดยยีสต์แต่ละสายพันธุ์มีองค์ประกอบของผนังเซลล์ที่แตกต่างกัน (ดังแสดงในตารางที่ 1)
ที่มา: Reed และ Nagodawithna (1991)
a-An extensive tabulation of wall component is to be found in Bartnicki-Garcia
and Lippman (1982).
b-Measured as total carbohydrate
c-Measured as galactomannan.
d-Measured as phospholipids.
e-Meausred as hexamine
ยีสต์มีผนังเซลล์เป็นองค์ประกอบ 20-30% ของน้าหนักเซลล์แห้ง มีความหนาประมาณ 70 นาโนเมตร ผนังเซลล์ทำ หน้าที่เสริมให้เซลล์แข็งแรงและคงรูปร่างอยู่ได้ โครงสร้างมีลักษณะเป็นโครงร่างตาข่าย (sieve like structure) ของสารพวกพอลิแซคคาไรด์ ได้แก่ เบต้ากลูแคน
(ß-glucan) พบประมาณ 55-65% ของน้ำหนักผนังเซลล์ทั้งหมด (Klis และคณะ, 2002) ซึ่ง เบต้ากลูแคน เป็นส่วนที่มีความสำคัญต่อความแข็งแรงและความยืดหยุ่นของผนังเซลล์
เบต้ากลูแคน เป็นสารประกอบพวกโฮโมพอลิแซคคาไรด์ มีนำตาลกลูโคสเป็นโมโนเมอร์ โครงสร้างส่วนใหญ่เป็นเส้นตรง เกิดจากกลูโคสเชื่อมกันด้วย ß-1,3-glycosidic linkage ประมาณ 85% ของเบต้ากลูแคน ทั้งหมด และส่วนที่เป็นแขนงเกิดจาก ß-1,6-glycosidic linkage ประมาณ 3-4% ของ เบต้ากลูแคนทั้งหมด (ดังแสดงในตารางที่ 2) นอกจากนี้บริเวณของผนังเซลล์ยังพบ แมนแนน (mannan) ไคติน (chitin) ฟอสเฟต (phosphate) และอาจพบสารพวกพอลิแซคคาไรด์จับอยู่กับสารประกอบอื่นๆ เช่น ไขมัน และโปรตีน เป็นต้น ซึ่งอยู่ในรูปของสารประกอบ ไกลโคโปรตีน (glycoprotein) และไลโปพอลิแซคคาไรด์ (lipopolysaccharide) ซึ่งสารประกอบเบต้ากลูแคน
และแมนแนนที่จับกับโปรตีนมีปริมาณสูง 80-90% ของนำ หนักแห้งของผนังเซลล์ (Manners และ Massos, 1973) (ดังแสดงในภาพที่ 8)
เบต้ากลูแคนพบอยู่บริเวณชั้นในของผนังเซลล์โดยจะรวมอยู่กับไคติน พบประมาณ 50-60% ของน้ำหนักผนังเซลล์ทั้งหมด ส่วนผนังชั้นนอกประกอบไปด้วย glycosylate mannoprotein ประมาณ 40% (Magnelli, Cipollo และ Abijon, 2002) จะอยู่บนผิวชั้นนอกของผนังเซลล์ เกี่ยวข้องกับ cell recognition ของยีสต์ ในโครงสร้างของ glycosylate mannoprotein จะประกอบด้วยพันธะฟอสโฟไดเอสเทอร์มากมาย ส่งผลให้พื้นผิวของเซลล์มีประจุลบ (Jigami และ Odani,1999) ซึ่งมีผลทำ ให้ผนังเซลล์ของยีสต์มีสมบัติไม่ละลายในนำ สมบัตินี้อาจเกี่ยวข้องกับการกักเก็บนำ ในสภาพแห้งแล้ง สำหรับองค์ประกอบต่างๆ ของผนังชั้นนอกนี้มีประมาณ 1 ใน 3 ของน้ำหนักเซลล์แห้งของผนังเซลล์ แมนโนโปรตีนที่ผนังเซลล์จับอยู่กับ ß-1,3-glucan-chitin network ด้วยพันธะโควาเลนต์ โดยจับกับ ß-1,6-glucan ซึ่งเป็นส่วนของแขนงก่อน แล้ว แมนโนโปรตีนดังกล่าวอาจจะไปจับกับโปรตีนที่ผนังเซลล์อื่นๆ ด้วยพันธะไดซัลไฟด์ (Jigami และ Odani, 1999 ; Orlean, 1999)
นอกจากนี้ ยังสามารถพบเบต้ากลูแคนในสิ่งมีชีวิตชนิดอื่น เช่น แบคทีเรีย รา ธัญพืช (ข้าวโอ๊ต ข้าวบาร์เล่ย์) เป็นต้น ในสิ่งมีชิีวิตแต่ละชนิดเบต้ากลูแคนที่ได้จะมีลักษณะโครงสร้างที่ แตกต่างกัน (ดังแสดงในตารางที่ 3)
ที่มา | หนังสือ เบต้ากลูแคน (Beta Glucan) “สนับสนุนระบบภูมิคุ้มกันที่ดีที่สุด เท่าที่มนุษย์เคยค้นพบมา” โดย รศ.ดร. องอาจ ผ่องลักษณ์สนใจหนังสือเบต้ากลูแคน ติดต่อที่ 02-147-5900-1 คุณ ลัดดา (กุ้ง) ฟรี ค่ะ
2,192 total views, 1 views today
