การใช้เบต้ากลูแคนในผลิตภัณฑ์อาหาร
เบต้ากลูแคน มีคุณสมบัติที่ไม่สามารถละลายน้ำ ที่อุณหภูมิห้อง แต่มีความสามารถในการอุ้มน้ำและทำ ให้เกิดความหนืดกับการละลาย รวมทั้งยังมีประสิทธิภาพในการใช้เป็นสารดูดซับไขมัน ดังนั้น ในปัจจุบันได้มีการนำ เบต้ากลูแคนมาใช้ เพื่อปรับปรุงสมบัติเชิงหน้าที่ของผลิตภัณฑ์อาหาร เช่น ใช้เป็นสารที่ทำให้เกิดความคงตัวในระบบอิมัลชัน ซึ่งมีหน้าที่ช่วยลดแรงตึงผิวระหว่าง อนุภาคของน้ำและน้ำมัน รักษาสมดุลระหว่างส่วนของน้ำกับน้ำมัน จึงทำให้อิมัลชันมีความคงตัวตลอดจนใช้เป็นสารให้ความหนืด เป็นต้น (Kollar และคณะ, 1992) นอกจากนี้เบต้ากลูแคนยังมีสมบัติที่ไม่สามารถถูกย่อยด้วยเอนไซม์ ที่มีอยู่ในระบบทางเดินอาหารของมนุษย์ จึงมีสมบัติเป็นสารเยื่อใยชนิดหนึ่ง (dietary fiber) จากประโยชน์ดังกล่าวส่งผลให้เบต้ากลูแคนเป็นทางเลือก
ใหม่ ในการนำไปใช้เป็นสารเติมแต่งอาหารเพื่อให้มีสมบัติเชิงหน้าที่ที่หลากหลายทั้งทางด้านการปรับปรุงคุณลักษณะของผลิตภัณฑ์อาหาร ให้เป็นที่ยอมรับของผู้บริโภคพร้อมไปกับประโยชน์ ทางด้านโภชนาการ สำหรับประเทศไทยพบว่า มีการศึกษาการใช้ประโยชน์จากเบต้ากลูแคน ในอุตสาหกรรมอาหารประเภทต่างๆ ทั้งอุตสาหกรรมอาหารของมนุษย์และสัตว์ เช่น มีการศึกษา
การนำสารสกัดเบต้ากลูแคนไปใช้ในผลิตภัณฑ์มายองเนส เพื่อทดแทนไขมันในสูตรของผลิตภัณฑ์ (Worrasinchai และคณะ, 2005) ส่วนอุตสาหกรรมอาหารสัตว์ สามารถใช้เป็นสารกระตุ้นระบบภูมิคุ้มกันของสัตว์ โดยมีการทดลองใช้กับกุ้งกุลาดำ (Suphanthalika และคณะ, 2002) เป็นต้น
การใช้เบต้ากลูแคนด้านอื่นๆ
มีรายงานถึงการใช้เบต้ากลูแคนเป็นสารกระตุ้นภูมิคุ้มกันในมนุษย์ เพราะเบต้ากลูแคนมีความจำเพาะเจาะจง ในการรวมตัวกับสารประกอบทางชีวภาพหลายชนิด (Hunter, Gault และ Berner, 2002) โดยเฉพาะตัวรับ (receptor) ที่อยู่บนเซลล์ของเม็ดเลือดขาวในร่างกายมนุษย์โดยเมื่อร่างกายได้รับสิ่งแปลกปลอมหรือเชื้อโรคเข้าสู่ร่างกาย เช่น แบคทีเรีย ไวรัส เป็นต้น
เบต้ากลูแคนจะทำหน้าที่กระตุ้นให้เซลล์เม็ดเลือดขาวมีความตื่นตัวอยู่ตลอดเวลา เพื่อให้มีความสามารถในการทำลายเชื้อก่อโรค นอกจากนี้ ผลการกระตุ้นของสารเบต้ากลูแคนจะทำ ให้ร่างกายสร้างไซโตคายน์ (cytokines) ซึ่งเป็นโปรตีนที่สร้างจากเซลล์ในระบบภูมิคุ้มกัน โดยไซโตคายน์ที่หลั่งออกมาทำ หน้าที่สื่อสัญญาณให้เซลล์เม็ดเลือดขาวมารวมกันตรงตำแหน่งที่มีสิ่งแปลกปลอมและทำลายสิ่งแปลกปลอมที่เข้าสู่ร่างกาย (Hussein และ Brasel, 2001) เบต้ากลูแคนยังช่วยยับยั้งการอับเสบของแผลติดเชื้อ ช่วยระงับการเจริญของเซลล์มะเร็ง ช่วยลดระดับคอเลสเตอรอล
ได้มีการศึกษาวิจัยทางการแพทย์ด้านผลของสารเบต้ากลูแคน ที่สกัดได้จากผนังเซลล์ยีสต์ที่มีต่อปริมาณคอเลสเตอรอลในร่างกายมนุษย์ ผู้ที่ได้รับเบต้ากลูแคนจากยีสต์โดยเฉลี่ย 15 กรัมต่อวันเป็นประจำอย่างต่อเนื่อง จะมีปริมาณคอเลสเตอรอลทั้งหมดลดลงและในบางรายงานพบว่าจะมีปริมาณคอเลสเตอรอลชนิด HDL เพิ่มสูงขึ้นอย่างมีนัยสำคัญเมื่อบริโภคติดต่อกันเป็นเวลานาน
องค์การอาหารและยาของสหรัฐอเมริกายังได้แนะนำว่า สารสกัดเบต้ากลูแคนยังสามารถช่วยลดความเสี่ยงจากโรคหลอดเลือดหัวใจได้อีกด้วย (Muller และคณะ, 2000) และยังมีส่วนช่วยในการควบคุมการสร้างเซลล์มะเร็ง คือจะช่วยกระตุ้นการทำ งานของเม็ดเลือดขาว โดยเบต้ากลูแคนจะเข้าจับที่ผิวของเซลล์เม็ดเลือดขาว และจะทำ หน้าที่กระตุ้นการสร้างเซลล์ NK ซึ่งทำ หน้าที่
จำ เพาะในการกำจัดเซลล์มะเร็ง รวมถึงหมุนเวียนภายในร่างกายไปกับระบบเลือดเมื่อพบเซลล์ผิดปกติจะเข้าทำลาย ทั้งนี้การทำงานของระบบดังกล่าว จะเป็นไปอย่างจำเพาะเจาะจงไม่มีผลต่อเซลล์ปกติที่อยู่ใกล้กับเซลล์มะเร็ง (การทำ งานของเม็ดเลือดขาวจะช่วยกำจัดเซลล์ที่แบ่งตัวผิดปกติรวมทั้งเซลล์มะเร็งด้วย สำ หรับเซลล์ NK นั้นจะมีหน้าที่จำ เพาะในการกำจัดเซลล์มะเร็ง) (Di Luzio,Williams และ McNamee, 1979) นอกจากนี้เบต้ากลูแคน ยังใช้ในการฟื้นฟูสภาพจากการฉายรังสีแกมมากับผู้ป่วยโรคมะเร็งหรือผู้ป่วยที่ต้องมีการบำ บัดด้วยวิธีฉายรังสี โดยมีสมบัติในการช่วยกำจัดอนุมูลอิสระ ซึ่งช่วยป้องกันเม็ดเลือดขาวจากอนุมูลอิสระที่เกิดขึ้นระหว่างและหลังจากการฉายรังสี และยังทำ ให้ไขกระดูกสามารถกลับสู่สภาพปกติได้เร็วยิ่งขึ้นอีก (Ross และคณะ, 1999) ส่วนการนำ มาใช้ในผลิตภัณฑ์เครื่องสำอาง เนื่องจากเบต้ากลูแคนเป็นสารพอลิแซคคาไรด์ที่ไม่ละลายนำ แต่เมื่อนำมาเติม carboxymethyl จะได้ carboxymethyl-glucan ที่ละลายนำและเพิ่มประสิทธิภาพทาง cosmetic activity นำ มาใช้ในผลิตภัณฑ์บำรุงรักษาผิวหน้าโดยจะทำ ให้เกิดฟิล์มปกป้องบนผิวหนังและไม่รบกวนการหายใจของเซลล์ผิวหนัง เพื่อใช้กับผิวหนังที่โดนแดดจัด เกรียมแดด ปรับสภาพผิวหนังให้อ่อนนุ่มหลังจากโดนรังสีอุลตร้าไวโอเลตกระตุ้นการสร้างคอลลาเจนให้กับผิวหนัง (Donzis, 1993) และเสริมสร้างระบบป้องกันผิวหนังต่อเชื้อโรค (Zulli และคณะ, 1996 ; Zulli และ Suter, 1998)
ที่มา | หนังสือ เบต้ากลูแคน (Beta Glucan) “สนับสนุนระบบภูมิคุ้มกันที่ดีที่สุด เท่าที่มนุษย์เคยค้นพบมา” โดย รศ.ดร. องอาจ ผ่องลักษณ์สนใจหนังสือเบต้ากลูแคน ติดต่อที่ 02-147-5900-1 คุณ ลัดดา (กุ้ง) ฟรี ค่ะ
975 total views, 1 views today
